Alberobello: pse ta vizitosh dhe çfarë mund të bësh atje

Në zemër të Puglia-s, mes ullinjve shekullorë dhe mureve të ulëta prej guri të Luginës së Itrias, ndodhet një qytet që duket i dalë nga një libër përrallash. Alberobello është i famshëm për trulli-t e tij: shtëpi të vogla të bardha me çati në formë koni, të ndërtuara me gurë të thatë pa asnjë llaç.

Çfarë janë trulli-t

Trulli-t janë ndërtime të lashta fshatare, me mure të trasha gëlqereje që mbajnë freski në verë dhe ngrohtësi në dimër. Çatitë ngrihen me rrathë gurësh të vendosur njëri mbi tjetrin dhe mbarojnë me një majë dekorative. Në Alberobello ka rreth një mijë e pesëqind të tillë, dhe që nga viti 1996 qyteti është në listën e Trashëgimisë Botërore të UNESCO-s.

Lagjja Rione Monti nga lart: qindra çati koni prej guri, njëra pranë tjetrës.

Një legjendë taksash

Sipas traditës, banorët ndërtonin pa llaç që shtëpitë të mund të çmontoheshin shpejt kur vinin inspektorët e Mbretërisë së Napolit, të cilët vendosnin taksa mbi ndërtimet e reja. Konti i vendit shmangte kështu pagesat, ndërsa fshatarët rindërtonin çatinë sapo inspektorët largoheshin. E vërtetë apo legjendë, kjo histori e bën vizitën edhe më interesante.

Çfarë të bësh në Alberobello

Shëtit në Rione Monti, lagjja më e madhe me trulli, plot dyqane artizanale, kafene dhe tarraca nga ku shihet i gjithë qyteti. Pastaj kalo në Aia Piccola, lagjja më e qetë, ku shumë trulli janë ende shtëpi banimi. Shumë pronarë të lejojnë të futesh brenda për të parë si janë ndërtuar dhe si jetohej dikur.

Mos humb Trullo Sovrano, i vetmi trullo me dy kate, sot muze, dhe kishën e Shën Antonit, e ndërtuar në vitin 1927 në stilin e trulli-ve. Shiko me kujdes çatitë: shumë prej tyre kanë simbole të pikturuara me gëlqere, shenja fetare, astrologjike ose mbrojtëse, që i japin çdo shtëpie identitetin e vet.

Alberobello në agim, kur rrugicat janë ende të qeta dhe drita e parë ngjyros gurët.

Shijet e Luginës së Itrias

Puglia është toka e vajit të ullirit, e burratës dhe e orecchiette-ve. Në Alberobello provo orecchiette me cime di rapa, focaccia-n e freskët dhe djathërat e bardhë të zonës, të shoqëruara nga një gotë Primitivo ose Negroamaro, verërat e kuqe të rajonit.

Për një kujtim nga Alberobello, zgjidh produkte artizanale të vërteta: tekstile të endura, qeramikë të Grottaglie-s, vaj ulliri ekstra të virgjër dhe miniatura trulli-sh prej guri. Dyqanet e vogla të familjeve vendase janë shpesh më të mira dhe më të ndershme se tezgat në hyrje të lagjes.

Si ta përfshish në udhëtim

Alberobello ndodhet rreth 55 kilometra nga Bari, pak më shumë se një orë me autobus. Në turin tonë njëditor me avion nga Tirana, pas mëngjesit në Barin e vjetër, pasditen e kalojmë pikërisht këtu. Me një tur të personalizuar mund të shtosh edhe Locorotondon, Martina Franca-n ose Materën, për një ditë të plotë në Italinë jugore.